woensdag 28 december 2016
donderdag 8 december 2016
radio interviews
Meerdere malen mocht ik iets vertellen over single zijn en mijn boek.
In Onderweg (EO) sprak ik op 5 november 2016 met Elsbeth Gruteke. Onderweg terugluisteren...
In Bij Jorieke was ik te gast bij Jorieke Frederikze op 8 december (Groot Nieuws Radio)
Bij Jorieke terugluisteren...
In Onderweg (EO) sprak ik op 5 november 2016 met Elsbeth Gruteke. Onderweg terugluisteren...
In Bij Jorieke was ik te gast bij Jorieke Frederikze op 8 december (Groot Nieuws Radio)
Bij Jorieke terugluisteren...
maandag 17 oktober 2016
Interview Nederlands Dagblad
Predikant Rebecca Onderstal schrijft boek over single-zijn
Rebecca Onderstal: ‘Echte eenzaamheid ontstaat pas als je alleen bent met je ervaringen.’ | beeld Anne Paul Roukema | tekst Harmke van Berkum - 14 oktober 2016
Single-zijn is een kunst op zich. Predikant Rebecca Onderstal (47) schreef er een boek over. Want, zegt ze, er is niks mis met mij. Ook ik als single ben een compleet mens.
In haar boek Mooi niet alleen beschrijft predikant Rebecca Onderstal (47) hoe ze haar leven als single vormgeeft. Acht jaar geleden scheidde ze van haar man. Haar oudste zoon is net het huis uit, haar jongste twee kinderen van zestien en dertien jaar oud wonen de helft van de tijd bij haar. Als haar kinderen bij hun vader zijn, woont Onderstal alleen in een pastorie in Cothen, waar ze predikant is van de Protestantse Kerk. Daar vertelt ze over haar leven als single, over de eenzame kanten ervan en over de verbondenheid die ze met anderen ervaart.
Wat vindt u het moeilijkst aan het leven als single?
‘Niemand wenst me goedemorgen of welterusten. Dat ik juist op momenten als voor en na het slapengaan iemand mis, komt wellicht doordat ze symbool staan voor het feit dat ik uiteindelijk mijn dagen alleen doorbreng. Aan de rand van de dag ben ik alleen. Alleen eten is ook niet leuk. Zulke momenten hebben te maken met dingen niet kunnen delen. Er is niemand die me vraagt hoe mijn dag was. Het gaat over de afwezigheid van iemand, iemand die van ’s morgens vroeg tot ’s avonds laat met je verbonden wil zijn. Die basale verbondenheid die er is als twee mensen voor elkaar kiezen, die mis ik.’
U heeft het gevoel gehad dat het aan uzelf ligt dat u single bent.
‘Vaak wordt er over singles gezegd dat ze te kieskeurig zijn of wellicht niet voldoende openstaan voor een relatie. In dat gevoel kon ik eerder erg verzinken. Dat zie ik ook bij anderen. Eén van mijn collega’s sprak tijdens de boekpresentatie. Zij had Mark Rutte gezien bij Z omergasten, die alleen-zijn “misschien wel het laatste taboe” noemde, en dacht: gelukkig, er is dus niks mis met mij. Ik heb geleerd niet te denken dat het allemaal aan mezelf ligt. Liefde is geluk hebben, je hebt geluk als je de juiste persoon tegenkomt. Dat overkomt je. Als je dat geluk niet hebt, is dat niet altijd te verklaren. Ik heb wel gedatet, maar ben daar weer mee gestopt. Ik nam het te zwaar op, het voelde als een sollicitatieprocedure. Als een ontmoeting nergens op uitliep werd ik na afloop onzeker: ben ik niet leuk genoeg, is er iets mis met mij, welke kronkel zit in de weg?’
lijfelijke aanwezigheid
In uw boek gebruikt u het woord ‘huidhonger’: aanraken en aangeraakt willen worden. Mist u dat?
‘Aangeraakt worden is heel fijn. Gelukkig heb ik vriendinnen die dat doen en kinderen die op schoot komen zitten, ook al zijn ze al wat ouder.
Toch is er een stuk van je dat nooit wordt aangeraakt, dat hoort nu eenmaal bij single-zijn. Je helemaal blootgeven aan iemand die naar je verlangt, dat is er niet. Op hoogtijdagen of bij belangrijke gebeurtenissen kan ik de behoefte hebben aan iemand tegen wie ik even aan kan
kruipen, die me in de armen neemt en zegt: kom eens even hier.’
Hoe gaat u met dat gemis om?
‘Het helpt me om bewust aandacht te besteden aan mijn lijf, bijvoorbeeld door naar de sauna te gaan. Zo onthoud ik dat ik ook nog een lijf heb dat er mag zijn. Als ik de lijfelijke aanwezigheid van iemand mis, organiseer ik soms die aanwezigheid. Na afloop van mijn boekpresentatie
bijvoorbeeld heb ik iemand gevraagd te blijven slapen, zodat ik iemand had om mee na te praten. Dat is anders dan een partner, die er vanzelfsprekend is. Als single moet ik bewust iets voor mezelf organiseren. Dan moet je dus niet denken dat anderen dat stom vinden of dat het te veel gevraagd is. Ik ben de afgelopen jaren minder bang geworden voor afwijzing. Je moet ook een “nee” kunnen hebben, soms zijn mensen gewoon druk en ligt het niet aan jou dat ze niet kunnen. Het is ook goed om je vriendenkring breder te houden, zodat je niet te veel van één persoon verwacht en diegene niet overbelast.’
Wat is voor u de grootste les geweest in uw leven als single?
‘Ik heb geleerd stil te staan bij het gemis van een partner zonder erdoor geobsedeerd te worden. Dat lukt niet altijd hoor, maar het gaat steeds beter. In het begin vond ik het al lastig om alleen thuis te zijn. Als ik me dan niet happy voelde, raakte ik door dat gevoel geïsoleerd en dacht ik dat ik niemand had. Dat heeft te maken met wel of niet veilig gehecht zijn. Als je minder veilig gehecht bent, is het moeilijker een goed evenwicht te vinden tussen afstand en nabijheid. Ik ben daar wel in gegroeid, ik kan nu beter alleen zijn doordat ik heb geleerd dat er wel degelijk mensen om me heen zijn die belangrijk voor me zijn. Ik voel me minder geïsoleerd en zoek contact met vrienden als ik niet lekker in mijn vel zit. Vooral na mijn scheiding heb ik veel in vriendschappen geïnvesteerd.’
Hoe ervaart u de plek van singles in de kerk?
‘De gemeente waar ik nu predikant ben, is een echte dorpsgemeente. Veel gemeenteleden komen alleen naar de kerk; hun partner is overleden of niet gelovig. Er heerst dus niet een echte gezinscultuur, zoals in andere kerken meer het geval is. Veel kerken richten zich in eerste instantie
op gezinnen, misschien omdat het gezin de plek is waar het geloof wordt doorgegeven. Helemaal als het over dertigers of veertigers gaat, staat het gezin centraal. Als single ben je bijna geen doelgroep van activiteiten, je wordt over het hoofd gezien. Soms zijn er wel activiteiten voor alleengaanden of mensen die eenzaam zijn, maar ja, je wilt ook niet alleen maar een probleemgeval zijn. En zo worden alleengaanden wel vaak benaderd, als mensen die verdriet hebben of iemand kwijtgeraakt zijn.’
Welke rol speelt God in dit verhaal?
‘Zeker in moeilijke periodes was God niet per se degene die me een helpende hand toestak. Wel is Hij via mensen steeds dichterbij gekomen. Tegelijk ben ik iemand die stilte en meditatie gebruikt om God te ervaren. Juist als ik alleen ben, kan ik de nabijheid van God ervaren. Als ik
mediteer probeer ik te ervaren dat er een werkelijkheid van God is waar ik even in mag gaan. Ik voel dan een liefdevolle blik op me gericht. Er is Iemand die me ziet zoals ik ben.’
Wat zijn de belangrijkste tips die u voor andere singles heeft?
‘Durf kwetsbaar te zijn. Als je niks van jezelf laat zien, mis je een kans om dingen te delen en te leren van een ander. Het verbindt als je eerlijk durft te zijn over wat je moeilijk vindt. Echte eenzaamheid ontstaat pas als je alleen bent met je ervaringen. Koester dus ook je vriendschappen.
En onthoud dat jij niet je gemis bent. Ook met gemis ben je een heel mens.’
Wat zou u mensen met een relatie of een gezin willen meegeven?
‘Het is fijn als zij af en toe ruimte maken in hun huis en leven voor iemand die aanschuift. Juist met feestdagen en tijdens vakanties is het fijn als ergens de deur voor je openstaat. Dat niet iedereen uit zichzelf zo gastvrij is, komt niet per se voort uit onwil. Veel mensen staan er niet bij stil dat dit voor singles heel waardevol is. Ik heb vrienden bij wie ik tijdens de vakantie weleens een paar nachtjes terechtkan en waar ik me niet het vijfde wiel aan de wagen voel. Gastvrijheid is een groot goed.’ ■
N.a.v. Mooi niet alleen. Het complexe en complete leven van een single
Rebecca Onderstal. Uitg. Ark Media, Amsterdam, 2016. 96 blz. € 12,95
Rebecca Onderstal: ‘Echte eenzaamheid ontstaat pas als je alleen bent met je ervaringen.’ | beeld Anne Paul Roukema | tekst Harmke van Berkum - 14 oktober 2016
Single-zijn is een kunst op zich. Predikant Rebecca Onderstal (47) schreef er een boek over. Want, zegt ze, er is niks mis met mij. Ook ik als single ben een compleet mens.
In haar boek Mooi niet alleen beschrijft predikant Rebecca Onderstal (47) hoe ze haar leven als single vormgeeft. Acht jaar geleden scheidde ze van haar man. Haar oudste zoon is net het huis uit, haar jongste twee kinderen van zestien en dertien jaar oud wonen de helft van de tijd bij haar. Als haar kinderen bij hun vader zijn, woont Onderstal alleen in een pastorie in Cothen, waar ze predikant is van de Protestantse Kerk. Daar vertelt ze over haar leven als single, over de eenzame kanten ervan en over de verbondenheid die ze met anderen ervaart.
Wat vindt u het moeilijkst aan het leven als single?
‘Niemand wenst me goedemorgen of welterusten. Dat ik juist op momenten als voor en na het slapengaan iemand mis, komt wellicht doordat ze symbool staan voor het feit dat ik uiteindelijk mijn dagen alleen doorbreng. Aan de rand van de dag ben ik alleen. Alleen eten is ook niet leuk. Zulke momenten hebben te maken met dingen niet kunnen delen. Er is niemand die me vraagt hoe mijn dag was. Het gaat over de afwezigheid van iemand, iemand die van ’s morgens vroeg tot ’s avonds laat met je verbonden wil zijn. Die basale verbondenheid die er is als twee mensen voor elkaar kiezen, die mis ik.’
U heeft het gevoel gehad dat het aan uzelf ligt dat u single bent.
‘Vaak wordt er over singles gezegd dat ze te kieskeurig zijn of wellicht niet voldoende openstaan voor een relatie. In dat gevoel kon ik eerder erg verzinken. Dat zie ik ook bij anderen. Eén van mijn collega’s sprak tijdens de boekpresentatie. Zij had Mark Rutte gezien bij Z omergasten, die alleen-zijn “misschien wel het laatste taboe” noemde, en dacht: gelukkig, er is dus niks mis met mij. Ik heb geleerd niet te denken dat het allemaal aan mezelf ligt. Liefde is geluk hebben, je hebt geluk als je de juiste persoon tegenkomt. Dat overkomt je. Als je dat geluk niet hebt, is dat niet altijd te verklaren. Ik heb wel gedatet, maar ben daar weer mee gestopt. Ik nam het te zwaar op, het voelde als een sollicitatieprocedure. Als een ontmoeting nergens op uitliep werd ik na afloop onzeker: ben ik niet leuk genoeg, is er iets mis met mij, welke kronkel zit in de weg?’
lijfelijke aanwezigheid
In uw boek gebruikt u het woord ‘huidhonger’: aanraken en aangeraakt willen worden. Mist u dat?
‘Aangeraakt worden is heel fijn. Gelukkig heb ik vriendinnen die dat doen en kinderen die op schoot komen zitten, ook al zijn ze al wat ouder.
Toch is er een stuk van je dat nooit wordt aangeraakt, dat hoort nu eenmaal bij single-zijn. Je helemaal blootgeven aan iemand die naar je verlangt, dat is er niet. Op hoogtijdagen of bij belangrijke gebeurtenissen kan ik de behoefte hebben aan iemand tegen wie ik even aan kan
kruipen, die me in de armen neemt en zegt: kom eens even hier.’
Hoe gaat u met dat gemis om?
‘Het helpt me om bewust aandacht te besteden aan mijn lijf, bijvoorbeeld door naar de sauna te gaan. Zo onthoud ik dat ik ook nog een lijf heb dat er mag zijn. Als ik de lijfelijke aanwezigheid van iemand mis, organiseer ik soms die aanwezigheid. Na afloop van mijn boekpresentatie
bijvoorbeeld heb ik iemand gevraagd te blijven slapen, zodat ik iemand had om mee na te praten. Dat is anders dan een partner, die er vanzelfsprekend is. Als single moet ik bewust iets voor mezelf organiseren. Dan moet je dus niet denken dat anderen dat stom vinden of dat het te veel gevraagd is. Ik ben de afgelopen jaren minder bang geworden voor afwijzing. Je moet ook een “nee” kunnen hebben, soms zijn mensen gewoon druk en ligt het niet aan jou dat ze niet kunnen. Het is ook goed om je vriendenkring breder te houden, zodat je niet te veel van één persoon verwacht en diegene niet overbelast.’
Wat is voor u de grootste les geweest in uw leven als single?
‘Ik heb geleerd stil te staan bij het gemis van een partner zonder erdoor geobsedeerd te worden. Dat lukt niet altijd hoor, maar het gaat steeds beter. In het begin vond ik het al lastig om alleen thuis te zijn. Als ik me dan niet happy voelde, raakte ik door dat gevoel geïsoleerd en dacht ik dat ik niemand had. Dat heeft te maken met wel of niet veilig gehecht zijn. Als je minder veilig gehecht bent, is het moeilijker een goed evenwicht te vinden tussen afstand en nabijheid. Ik ben daar wel in gegroeid, ik kan nu beter alleen zijn doordat ik heb geleerd dat er wel degelijk mensen om me heen zijn die belangrijk voor me zijn. Ik voel me minder geïsoleerd en zoek contact met vrienden als ik niet lekker in mijn vel zit. Vooral na mijn scheiding heb ik veel in vriendschappen geïnvesteerd.’
Hoe ervaart u de plek van singles in de kerk?
‘De gemeente waar ik nu predikant ben, is een echte dorpsgemeente. Veel gemeenteleden komen alleen naar de kerk; hun partner is overleden of niet gelovig. Er heerst dus niet een echte gezinscultuur, zoals in andere kerken meer het geval is. Veel kerken richten zich in eerste instantie
op gezinnen, misschien omdat het gezin de plek is waar het geloof wordt doorgegeven. Helemaal als het over dertigers of veertigers gaat, staat het gezin centraal. Als single ben je bijna geen doelgroep van activiteiten, je wordt over het hoofd gezien. Soms zijn er wel activiteiten voor alleengaanden of mensen die eenzaam zijn, maar ja, je wilt ook niet alleen maar een probleemgeval zijn. En zo worden alleengaanden wel vaak benaderd, als mensen die verdriet hebben of iemand kwijtgeraakt zijn.’
Welke rol speelt God in dit verhaal?
‘Zeker in moeilijke periodes was God niet per se degene die me een helpende hand toestak. Wel is Hij via mensen steeds dichterbij gekomen. Tegelijk ben ik iemand die stilte en meditatie gebruikt om God te ervaren. Juist als ik alleen ben, kan ik de nabijheid van God ervaren. Als ik
mediteer probeer ik te ervaren dat er een werkelijkheid van God is waar ik even in mag gaan. Ik voel dan een liefdevolle blik op me gericht. Er is Iemand die me ziet zoals ik ben.’
Wat zijn de belangrijkste tips die u voor andere singles heeft?
‘Durf kwetsbaar te zijn. Als je niks van jezelf laat zien, mis je een kans om dingen te delen en te leren van een ander. Het verbindt als je eerlijk durft te zijn over wat je moeilijk vindt. Echte eenzaamheid ontstaat pas als je alleen bent met je ervaringen. Koester dus ook je vriendschappen.
En onthoud dat jij niet je gemis bent. Ook met gemis ben je een heel mens.’
Wat zou u mensen met een relatie of een gezin willen meegeven?
‘Het is fijn als zij af en toe ruimte maken in hun huis en leven voor iemand die aanschuift. Juist met feestdagen en tijdens vakanties is het fijn als ergens de deur voor je openstaat. Dat niet iedereen uit zichzelf zo gastvrij is, komt niet per se voort uit onwil. Veel mensen staan er niet bij stil dat dit voor singles heel waardevol is. Ik heb vrienden bij wie ik tijdens de vakantie weleens een paar nachtjes terechtkan en waar ik me niet het vijfde wiel aan de wagen voel. Gastvrijheid is een groot goed.’ ■
N.a.v. Mooi niet alleen. Het complexe en complete leven van een single
Rebecca Onderstal. Uitg. Ark Media, Amsterdam, 2016. 96 blz. € 12,95
maandag 3 oktober 2016
Mooi niet alleen?
De dagen erna koesterde ik me in de warmte van de avond. En tegelijk probeerde ik te ontwarren wat dat gemis nu is. Met zoveel liefde om me heen, met mensen om verhalen mee te delen, mensen die open zijn en warm en eerlijk.. wat mis ik dan precies?
Nu dat er niet is, is er óók gemis dat zich niet opvullen laat. En heel veel liefde.
PS (naar aanleiding van een reactie via Facebook) dit gemis is niet voorbehouden aan singles - het kan er ook zijn binnen een relatie...
zondag 2 oktober 2016
Boekpresentatie 'Mooi niet alleen'
Vrijdagavond 30 september werd 'Mooi niet alleen', een boekje over single - zijn, gepresenteerd.
Uitgever Paul Abspoel overhandigde het boek aan Rebecca Onderstal. Zij las een fragment voor uit het boek, uit het hoofdstuk dat heet 'Je kunt meer dan je denkt'.
Acht sprekers (Jacobine Scholte - de Jong, Anton ten Klooster, Annette Jansen, Harry Pals, Hester Smit, Rolinka Klein Kranenburg, Marieta van Driel en Janneke Nijboer)spraken over het thema 'single zijn', ieder op hun eigen, persoonlijke manier.
Er was ook muziek: Loes de Wit zong begeleid door Paul Verkuijlen, Caroline van der Horst begeleidde Mare Hoekstra en Rebecca Onderstal.
Hier is het slotliedje: True Colors...

Héél in het kort een paar uitspraken uit de verhalen van deze avond. Er was veel meer dat zich hier niet laat samenvatten, maar er is een aantal fragmenten om te beluisteren.
Hester Smits, predikant in Leiderdorp
Geluk is voor mij als premier Mark Rutte op tv vertelt, dat single zijn je nu eenmaal gewoon overkomen kan. Er is dus niets mis met mij, het ligt niet per se aan mij.
Soms zing ik een regel van Huub Oosterhuis ‘Van U is de toekomst, kome wat komt’. Maar dan heb ik toch weer de neiging de Eeuwige een handje te helpen.. Beluister Hester's verhaal...

Marieta van Driel
Het is niet goed dat de mens alleen is, niet als die single is en niet als die mens getrouwd is.
Toen ik alleen kwam te staan besloot ik mezelf gezelschap te houden. Beluister Marieta's verhaal...
Rolinka Klein Kranenburg
Wat doe je in de tussentijd als er geen partner is, met je huidhonger? Ga je avonden lang Bridget Jones kijken, of probeer je toch maar wat uit, op het gebied van seks tot de echte Mark Darcy komt bij wie seks en intimiteit en liefde samenvallen...? Beluister Rolinka's verhaal...
Harry Pals
Als je te maken krijgt met een breuk, hoe vind je dan je waardigheid terug – het besef dat je de moeite waard bent en waardevol terwijl iemand anders je verlaat? Kun je dan over vergeving spreken? Kun je je slachtofferrol loslaten?
Annette Jansen
Is kiezen iets wat je echt alleen doet en moet doen? Of worden keuzes juist gemaakt waar de afstand tussen jou en de ander wegvalt? Beluister Annette's verhaal...
Jacobine Scholte de Jong
Eén is een heel getal – die zin is iets om aan vast te houden als je alleen komt te staan. Er zijn stellen die met elkaar vergroeid zijn, terwijl anderen meer ruimte tussen hen in laten. Dat maakt je misschien minder ‘half’ in je eentje. Beluister Jacobine's verhaal...
Anton ten Klooster
Het is pijnlijk als men celibatair leven beschrijft als een leven zonder liefde. Beschrijf het maar als een leven als ‘gold card single’. Lees de rest van Anton’s verhaal of beluister het..
Janneke Nijboer
Het zoeken naar wat de liefde wel is kan langs allerlei momenten voeren waarop je beseft ‘maar dit was de liefde niet…’
Meer foto's...
Wil je graag horen wat er deze avond verteld is, stuur dan even een berichtje naarZINinWbD ad gmail.com
Nog 2 liedjes: Throw it away (Rebecca Onderstal), Lief, ik draag je wel naar huis (Loes de Wit)
Uitgever Paul Abspoel overhandigde het boek aan Rebecca Onderstal. Zij las een fragment voor uit het boek, uit het hoofdstuk dat heet 'Je kunt meer dan je denkt'.
Acht sprekers (Jacobine Scholte - de Jong, Anton ten Klooster, Annette Jansen, Harry Pals, Hester Smit, Rolinka Klein Kranenburg, Marieta van Driel en Janneke Nijboer)spraken over het thema 'single zijn', ieder op hun eigen, persoonlijke manier.
Er was ook muziek: Loes de Wit zong begeleid door Paul Verkuijlen, Caroline van der Horst begeleidde Mare Hoekstra en Rebecca Onderstal.
Hier is het slotliedje: True Colors...
Héél in het kort een paar uitspraken uit de verhalen van deze avond. Er was veel meer dat zich hier niet laat samenvatten, maar er is een aantal fragmenten om te beluisteren.
Hester Smits, predikant in Leiderdorp
Geluk is voor mij als premier Mark Rutte op tv vertelt, dat single zijn je nu eenmaal gewoon overkomen kan. Er is dus niets mis met mij, het ligt niet per se aan mij.
Soms zing ik een regel van Huub Oosterhuis ‘Van U is de toekomst, kome wat komt’. Maar dan heb ik toch weer de neiging de Eeuwige een handje te helpen.. Beluister Hester's verhaal...
Marieta van Driel
Het is niet goed dat de mens alleen is, niet als die single is en niet als die mens getrouwd is.
Toen ik alleen kwam te staan besloot ik mezelf gezelschap te houden. Beluister Marieta's verhaal...
Rolinka Klein Kranenburg
Wat doe je in de tussentijd als er geen partner is, met je huidhonger? Ga je avonden lang Bridget Jones kijken, of probeer je toch maar wat uit, op het gebied van seks tot de echte Mark Darcy komt bij wie seks en intimiteit en liefde samenvallen...? Beluister Rolinka's verhaal...
Harry Pals
Als je te maken krijgt met een breuk, hoe vind je dan je waardigheid terug – het besef dat je de moeite waard bent en waardevol terwijl iemand anders je verlaat? Kun je dan over vergeving spreken? Kun je je slachtofferrol loslaten?
Annette Jansen
| uitgever Paul Abspoel van Ark Media |
Jacobine Scholte de Jong
Eén is een heel getal – die zin is iets om aan vast te houden als je alleen komt te staan. Er zijn stellen die met elkaar vergroeid zijn, terwijl anderen meer ruimte tussen hen in laten. Dat maakt je misschien minder ‘half’ in je eentje. Beluister Jacobine's verhaal...
Anton ten Klooster
Janneke Nijboer
Het zoeken naar wat de liefde wel is kan langs allerlei momenten voeren waarop je beseft ‘maar dit was de liefde niet…’
Meer foto's...
Wil je graag horen wat er deze avond verteld is, stuur dan even een berichtje naarZINinWbD ad gmail.com
Nog 2 liedjes: Throw it away (Rebecca Onderstal), Lief, ik draag je wel naar huis (Loes de Wit)
| Jacobine Scholte - de Jong |
| Anton ten Klooster |
| Harry Pals |
| Annette Jansen |
| Hester Smits |
| Marieta van Driel |
| Mare Hoekstra |
| Loes de Wit |
| Paul Verkuijlen |
| Rolinka Klein Kranenburg |
| Janneke Nijboer |
zaterdag 20 augustus 2016
Leven met leegte - een seminar met Peter Rollins
Peter Rollins sprak vandaag tijdens een seminar met als titel 'Building on Fire' over God (daarover hieronder iets meer..), maar ook over de leegte (the lack) die mensen ervaren.Ik hoorde dit laatste als een theologische maar vooral heel persoonlijke vraag: hoe leef ik als mens met die ervaring van leegte? Hoe verdraag ik die?
Ik voel vaak de onrust van leegte en ben steeds geneigd die op te vullen. Met de hoop op een nieuwe liefde, of met het speuren naar aandacht via sociale media, met hoop op waardering voor een nieuw blog, of door mijn lijf de afleiding te geven van een krakende zak chips of een koud glas rosé dat verdooft….
Terwijl ik wel weet dat er uiteindelijk een leegte is die zich niet laat verdrijven. Er is afstand tussen mijn verlangen en de realiteit zoals die is, tussen wens en werkelijkheid – deze spanning is pijnlijk maar wezenlijk. Het hoort zelfs bij de liefde, dat de ander er is maar tegelijk een mysterie blijft. Zoals ik ook mezelf een mysterie blijf… Deze spanning, de afstand tussen wens en werkelijkheid kun je ook zonde noemen.
Rollins vertelt hoe geloof gebruikt wordt als ‘quick fix’ voor deze afstand. De kruisdood van Jezus krijgt de betekenis van verzoening en overbrugging van de afstand tussen God en mens. Maar net als andere snelwegen naar geluk waar onze cultuur mee adverteert is dit een illusie. En vooral: het geeft betekenis aan iets wat zich aan iedere betekenisgeving onttrekt. De kruisiging is absurd. Misschien net als elk lijden, dat het niet verdraagt om verklaard te worden. Zoals de ‘donkere nacht van de ziel’ die niet gerelativeerd moet worden omdat ‘God er toch wel is’. God is geen projectie, maar een ‘projectiel’ die alle gemakkelijke verklaringen omverwerpt. Het christelijk geloof heft de leegte niet op, of legt geen snelle brug eroverheen. De leegte wordt alleen draaglijk gemaakt. Hoe… ? Rollins: God is geen ‘object’ dat we inzetten kunnen tegen de leegte. God is de diepte dimensie in wat er is – als we onszelf daaraan geven, als we ons verliezen in het leven, dan ervaren we God.
Het is als een Ierse pub, waar verhalen gedeeld worden, waar gezongen wordt over verdriet in het leven – er wordt wel gedronken, maar niet om te verdoven en te vluchten, er is wel muziek maar niet zo hard dat er geen gesprek meer mogelijk is.
Als ik eerlijk mag zijn: op die momenten van verbondenheid is gemis draaglijk. Een tafel met vrienden of onbekenden wordt al snel een soort Ierse pub. Maar de leegte kruipt er steeds weer in – in mijn lijf, in huis, en ook in gezelschap kan afstand een pijnlijk leeg gevoel geven. Niets gaat me hier definitief van verlossen. Dat is de pijnlijke waarheid.God is geen oplossing. De ander is geen oplossing. Iets wat ik krijg of heb lost het verlangen niet op.
Ik kan alleen mezelf geven – heb God lief en de ander zoals jezelf, zegt Jezus. Liefhebben is het absurde, het is waar God is, midden in de spanning tussen wens en werkelijkheid. Daar gebeurt waar we naar verlangen, heel even. En daardoor wordt mijn verlangen weer gevoed.
Kan ik leven met leegte? Leef ik met God in die leegte? Leef ik de spanning tussen verlangen en werkelijkheid voorbij in het liefhebben?
Over God...
In een rollercoaster van verhalen, anekdotes, verwijzingen
naar filosofie en psycho analytische inzichten nam Peter Rollins ons mee in
een heroverweging van wat christendom
is.
Meer van Peter Rollins vind je in zijn boeken en in filmpjes die door Wouter
Nieuwenhuizen op een rijtje zijn gezet op Facebook.
Hoe kijken we naar God? Rollins beschrijft verschillende
manieren, in toenemende mate van ‘ongrijpbaarheid’. God kun je zien als ‘a Being’
- een wezen dat bestaat. In de mystieke traditie kijkt men naar God als ‘a Hyperbeing’
(een wezen dat alle andere te boven gaat en dat steeds met nieuwe namen genoemd
kan worden zonder dat het ooit volledig is. Van Tillich komt het beeld van God
als ‘Ground of Being’: het ultieme waartoe we ons verhouden, de grond van ons
bestaan. En God is ‘Event’ - het kwetsbare gebeuren, het doen van liefde waarin
God geleefd wordt. “The weakest force in
the universe’ zegt Rollins, datgene wat nog komen moet, waar we naar verlangen
en wat we soms opmerken.
Alle taal over God heeft meerdere dimensies: een objectieve,
subjectieve en een ‘evental’ – gebeurende. Het is niet de objectieve kant, dat
wat ‘is’ alleen wat iets ‘werkelijk’ maakt. Christus is opgestaan omdat het
gebeurd is. Maar pas als er opstanding is in je eigen leven, als de opstanding op
een symbolische manier een plek krijgt, pas dan wordt het ècht werkelijk. Pas
dan gebeurt er iets.
Waar en echt gebeurd is alleen dat, wat óók symbolisch, in de (subjectieve) beleving (van je eigen hart, ziel en lijf) bestaat, en wat gebeurt in je eigen leven.
Waar en echt gebeurd is alleen dat, wat óók symbolisch, in de (subjectieve) beleving (van je eigen hart, ziel en lijf) bestaat, en wat gebeurt in je eigen leven.
Beelden: te zien in beeldentuin de Pruimengaard, Wijk bij Duurstede
vrijdag 12 augustus 2016
Abonneren op:
Posts (Atom)






